فسخ تعهدات و قراردادهای بین المللی

در معاملاتمان امکان اختلاس و اختلاس وجود دارد که می تواند معامله را به هم بزند، اما در قراردادهای بزرگ به ویژه با کشورهای دیگر و قراردادهای بین المللی باید مبنای قانونی وجود داشته باشد تا بتوان در هر مرحله به این موضوع عمل کرد. در بررسی قرآن این آیه توجهم را جلب کرد.

وَإِّفَنَّ مِنْ قوْمٍ خيَانَةُ فَنْبِزْ إلَيْهمْ علي سوال خدا خائنان را دوست ندارد. انفال، ﴿58﴾

و اگر از خیانت گروه می ترسید [پیمانشان را] آن را به طرف آنها پرتاب کنید [تا طرفین] به همان اندازه [بدانند که پیمان گسسته است] چون خداوند خائنان را دوست ندارد. انفال، (58).

توضیح اینکه خیانت کار بسیار زشتی است که موجب نارضایتی خداوند می شود و هر آنچه در مورد وفای به عهد و اهمیت آن گفته شد باید در مورد خیانت گفته شود. امانت و نقطه مقابل آن، خیانت، مقوله ای چند دینی و اخلاقی است و مسلمان و غیر مسلمان را نمی شناسد. عموماً در این آیه باید ملت را یک گروه یا به تعبیر امروزی کشور طرف قرارداد دانست. «علی الساشا» در آیه به این معناست که اگر دیدی دشمنانت که با آنها عهد بسته ای از خیانت به شدت می ترسند، مثل آنها عهد یا عهد بینداز و همین طور با آنها مقابله کن!

نکته اینجاست که صحبت از قراردادهای تحمیلی نیست. در قراردادهای اجباری قدرت وجود دارد و کشوری که به دلیل بی تدبیری خود شکست خورده است، ممکن است از ترس ضرر بیشتر، تسلیم قراردادهای اجباری و ننگین شود. اما وقتی صحبت از مذاکره به میان می آید، به این معناست که طرفین از مواضع مساوی مسائل را دنبال می کنند. نکاتی که در این آیه جالب به نظر می رسد، این است که این آیه می گوید:

اولین. در وفای به عهد خود قاطع باشید و برای زیر پا گذاشتن عهد خود پیشقدم نباشید.

دوما. اگر شواهد نشان می دهد و قطعاً می ترسید و می ترسید که دشمن بخواهد عهدشکنی کند و نه اینکه عهدش را زیر پا بگذارد (که شدیداً تأکید می شود) شما نیز باید در مقابل همان مقاومت کنید و بر عهد پافشاری کنید.

سومین. از موضع قدرت حمله کنید و عهد یا عهدشان را به سرشان بیندازید! و اگر قدرت نداشته باشید این اتفاق نخواهد افتاد. همانگونه که قوت معنوی و توکل بر خدا، قدرت مادی و اتکا به ابزارهای قدرتی نیز هست. جای تعجب است که در بسیاری از موارد علیرغم شکستن معاهده توسط طرف های مقابل مانند الجزایر و برجام، نظام اسلامی همچنان به آن پایبند است و این امر پیامدهای منفی دارد. پاسخ به موقع از حملات فردا جلوگیری می کند.

چهارم. این دستور بعد از قرارداد است. اما اگر متن قرارداد مبهم باشد یا خیانت طرف در استفاده از الفاظ نمایان باشد یا ملاک فقط نسخه انگلیسی باشد، دیگر چه می توان گفت. شما نباید به طریق اولی با قرارداد موافقت کنید وگرنه باید قرارداد را فسخ شده تلقی کرد.

پنجم نیاز به هوشیاری و اطلاعات قوی دارد. ترس از عهدشکنی و خیانت به طرف مقابل هوشیاری و دقت بالایی می طلبد و قطعا سازوکار خاص خود را می طلبد. ترس از خیانت نیازمند اطلاعات قوی و یک سیستم اطلاع رسانی به موقع است. شما باید از تمام ابزارهای لازم برای کسب اطلاعات در مورد موقعیت و احساس طرف مقابل در مورد توافق آگاه باشید.

اقدام ششم به موقع اقدام به موقع از بسیاری از اقدامات بعدی جلوگیری می کند و حریف را از اقدامات اضافی باز می دارد که طبیعتا هزینه بیشتری برای کشور به همراه خواهد داشت.

هفتم شفاف باشید، فریب نخورید، باز و قاطع باشید. «علی بازا» یعنی شما هم مثل آنها فریب ندهید و نظرتان را صریح بیان کنید تا یا رفع ابهام شود یا طرف مقابل موضع خاص شما را بداند.

هشتم. مردم را در جریان بگذارید. مردم صاحب همه چیز هستند، هر توافق بین المللی باید به نفع مردم باشد. مردم نیز باید ترس از خیانت دشمن را بدانند.

نهم قرارداد مستلزم توجه و دقت است. وقتی قراردادی امضا می شود، قطعاً انتظاراتی را به همراه دارد و باید دید که آیا این انتظارات برآورده می شود یا خیر.

دهم بی تفاوتی تقصیر طرف قرارداد نیست. قراردادهای بین المللی و پرداخت های مالی و عدم استفاده از آنها نشان از بی تفاوتی دارد. در حال حاضر ما سالانه مبالغ هنگفتی را به سازمان های بین المللی می پردازیم که فقط نام ما در این قراردادها وجود دارد، در حالی که باید از امتیازات آنها استفاده بهینه کنیم، اما به دلیل کم کاری، ناآگاهی یا ناتوانی از این امتیازات استفاده نمی کنیم یا نمی کنیم. خوب استفاده کنید.. اگر این همه تحصیلکرده را به کار بگیریم و آموزش های لازم و مناسب را به آنها بدهیم تا در زمینه های مختلف مورد بهره برداری قرار گیرند، سود زیادی نصیب کشور می شود.

یازدهم. این آیه در مورد جنگ و چه بسا توقف مخاصمات است، اما قابل تعمیم به همه عقود است. شما می توانید این ترس را در همه زمینه های اقتصادی، فرهنگی، اجتماعی و غیره داشته باشید. قراردادها، و اگر اقدام به موقع انجام نشود، زیان های بعدی ممکن است جبران ناپذیر باشد.

دوازدهم این آیه پاسخی است به کسانی که به اسلام، اقتصاد اسلامی، سیاست اسلامی و انواع آن اعتقاد ندارند.

6565

دکمه بازگشت به بالا