چرا بیماری خود ایمنی می گیریم ؟
بیماری خودایمنی زمانی رخ می دهند که سیستم ایمنی بدن به اشتباه سلول های سالم را به عنوان عامل بیگانه شناسایی کرده و به آن ها حمله می کند. به طور طبیعی سیستم ایمنی از بدن در برابر باکتری ها ویروس ها و سایر عوامل بیماری زا محافظت می کند اما در بیماری های خودایمنی این سیستم مختل می شود و بدن به خودش حمله می کند.
چرا بیماری های خودایمنی اتفاق می افتند؟
علت دقیق بیماری های خودایمنی هنوز مشخص نیست اما عوامل زیر می توانند در بروز آن نقش داشته باشند:
- عوامل ژنتیکی: سابقه خانوادگی برخی بیماری های خودایمنی مانند لوپوس ام اس و روماتیسم مفصلی احتمال ابتلا را افزایش می دهد.
- عفونت ها و ویروس ها: برخی عفونت ها و ویروس ها ممکن است سیستم ایمنی را تحریک کنند و باعث واکنش های غیرطبیعی شوند. به عنوان مثال ویروس اپشتین بار می تواند با ام اس و لوپوس مرتبط باشد.
- تغذیه و سبک زندگی ناسالم: مصرف بیش ازحد غذاهای فرآوری شده قند و چربی های ناسالم ممکن است سیستم ایمنی را مختل کند. کمبود برخی ویتامین ها مثل ویتامین D نیز در افزایش خطر بیماری های خودایمنی تأثیر دارد.
- قرار گرفتن در معرض مواد شیمیایی و سموم: آلودگی هوا فلزات سنگین مواد شیمیایی و دخانیات ممکن است باعث تحریک بیش ازحد سیستم ایمنی شوند.
- استرس شدید و مزمن: استرس می تواند باعث افزایش التهاب در بدن شود و سیستم ایمنی را دچار اختلال کند. بسیاری از بیماران گزارش می دهند که بیماری شان پس از یک دوره استرس شدید آغاز شده است.
- مصرف داروهای خاص: برخی داروها مانند آنتی بیوتیک ها داروهای ضدالتهابی و حتی واکسن ها ممکن است در افراد مستعد سیستم ایمنی را تحریک کنند.
انواع بیماری های خودایمنی رایج
بیش از ۸۰ نوع بیماری خودایمنی وجود دارد که برخی از مهم ترین آن ها شامل موارد زیر است:
- روماتیسم مفصلی (RA): حمله به مفاصل
- لوپوس (SLE): حمله به اندام های مختلف
- ام اس (MS): حمله به سیستم عصبی
- دیابت نوع ۱: حمله به سلول های تولیدکننده انسولین
- بیماری سلیاک: حمله به روده در اثر مصرف گلوتن
- تیروئیدیت هاشیموتو و گریوز: حمله به غده تیروئید
- پسوریازیس: حمله به پوست
آیا بیماری های خودایمنی درمان دارند؟
در حال حاضر درمان قطعی برای بیشتر بیماری های خودایمنی وجود ندارد اما می توان با داروها و تغییر سبک زندگی علائم را کنترل کرد و کیفیت زندگی را بهبود بخشید.
راه های مدیریت بیماری خودایمنی
- مصرف داروهای سرکوب کننده ایمنی (مثل کورتیکواستروئیدها)
- کنترل استرس و بهبود کیفیت خواب
- تغذیه سالم و اجتناب از مواد التهاب زا
- ورزش منظم و متناسب با وضعیت بیمار
- اجتناب از سیگار و الکل
اگر علائمی مانند خستگی مزمن درد مفاصل التهاب و مشکلات پوستی دارید حتماً به پزشک مراجعه کنید تا بررسی های لازم انجام شود.